21
31
32
33
με βρεγμένα χέρια. Φοβόμαστε να χώσουμε ένα μαχαίρι στη
φρυγανιέρα για να ξεσκαλώσουμε ένα αγγλικό μάφιν, αν δεν
τη βγάλουμε πρώτα από την πρίζα. Φοβόμαστε τι θα μας πει ο
γιατρός από τη σωματική εξέταση που μας έκανε. Φοβόμαστε
όταν το αεροπλάνο πέσει απότομα σʼ ένα μεγάλο κενό αέρος.
Φοβόμαστε ότι μπορεί να εξαντληθούν τα αποθέματα πετρε-
λαίου, ότι μπορεί να τελειώσει ο καθαρός αέρας, το καθαρό νε-
ρό, η καλή ζωή. Όταν η κόρη μας έχει υποσχεθεί ότι θα έχει γυ-
ρίσει στο σπίτι μέχρι τις έντεκα και η ώρα είναι δώδεκα και τέ-
ταρτο και το χιονόνερο χτυπάει τα τζάμια σαν στεγνή άμμος,
κι εμείς καθόμαστε και παριστάνουμε ότι παρακολουθούμε
την εκπομπή του Τζόνι Κάρσον ρίχνοντας κάθε τόσο ματιές
στο βουβό τηλέφωνο, τότε νιώθουμε το συναίσθημα που τυ-
φλώνει, το συναίσθημα που διαλύει στα μουλωχτά τη διαδι-
κασία της λογικής σκέψης.
Το βρέφος είναι ένα άφοβο πλάσμα, μέχρι την πρώτη φορά
που δεν θα είναι εκεί η μητέρα του για να του βάλει στο στόμα
τη θηλή της μόλις κλάψει. Το νήπιο γρήγορα ανακαλύπτει με
τρόπο ωμό και οδυνηρό τι σημαίνει πόρτα που κλείνει απότο-
μα με τον αέρα, καυτό μάτι ηλεκτρικής κουζίνας, πυρετός από
αμυγδαλίτιδα ή ιλαρά. Τα παιδιά μαθαίνουν γρήγορα τι είναι
φόβος
·
τον νιώθουν από το πρόσωπο της μητέρας ή του πατέ-
ρα τους, όταν ο γονιός μπει στο μπάνιο και τα δει μʼ ένα μπου-
καλάκι χάπια ή ένα ξυραφάκι στο χέρι.
Ο φόβος μάς κάνει τυφλούς και αγγίζουμε την καθεμιά
μορφή του με την ακόρεστη περιέργεια του προσωπικού εν-
διαφέροντος, προσπαθώντας να συνθέσουμε ένα σύνολο από
εκατοντάδες κομμάτια, σαν τους τυφλούς με τον ελέφαντα.
Διαισθανόμαστε τη μορφή. Τα παιδιά την αντιλαμβάνονται
εύκολα, την ξεχνούν και την ξαναμαθαίνουν ως ενήλικες. Η
μορφή υπάρχει και οι περισσότεροι από εμάς, αργά ή γρήγορα,
καταλαβαίνουμε τι είναι: είναι η σιλουέτα ενός πτώματος κά-
τω από ένα σεντόνι. Όλοι οι φόβοι μας συνθέτουν έναν μεγάλο
