22 Σύνταγμα ‒ Διοίκηση ‒ Ευρωπαϊκή Ένωση Στα περισσότερα σύγχρονα κράτη, ο λαός μοιράζεται κοινό πολιτισμό, κοινή ιστορία, κοινή γλώσσα και έχει συνείδηση ότι αποτελεί μια ενιαία ομάδα, με κοινές επιδιώξεις. Όταν υπάρχουν αυτά τα στοιχεία τότε γίνεται λόγος για ένα έθνος και το κράτος, ο πληθυσμός του οποίου ανήκει (κυρίως) σ’ ένα έθνος ονομάζεται εθνικό κράτος. Το κράτος μπορεί να είναι ενιαίο ή ομοσπονδιακό. Επιπλέον, τα κράτη μπορούν να συνεργάζονται μεταξύ τους για την επιδίωξη κοινών στόχων (ομοσπονδία κρατών): • Ενιαίο κράτος είναι η οντότητα που ασκεί κρατική εξουσία στο σύνολο της επικράτειας και στο οποίο δεν υφίστανται κρατικές υπο-οντότητες (κρατίδια ή ομόσπονδα κράτη). • Ομοσπονδιακό κράτος είναι η οντότητα, η οποία έχει δικά της κρατικά (ομοσπονδιακά) όργανα, αποτελείται όμως ταυτόχρονα από περισσότερα (ομόσπονδα) κράτη, το καθένα από τα οποία έχει δικά του νομοθετικά, εκτελεστικά και δικαστικά όργανα. Στο ομοσπονδιακό κράτος, η θέληση των κεντρικών οργάνων είναι επικρατέστερη έναντι της θέλησης των οργάνων των κρατιδίων, το ομοσπονδιακό είναι με άλλα λόγια το κυρίαρχο κράτος. • Ομοσπονδία κρατών είναι μια ένωση κρατών, τα οποία ασκούν από κοινού ορισμένες αρμοδιότητες μέσω οργάνων που ορίζουν τα ίδια. Στην ομοσπονδία κρατών, η θέληση των κρατών που συμμετέχουν (κράτη-μέλη), επικρατεί της θέλησης των κοινών οργάνων. Παραδείγματα: Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, η οποία αποτελείται από 16 ομόσπονδα κράτη και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής είναι ομοσπονδιακά κράτη. Η Ελλάδα είναι ενιαίο κράτος. Αντιθέτως, η Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία αποτελείται από 27 κράτη-μέλη, είναι ομοσπονδία κρατών: Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι (ομοσπονδιακό) κράτος γιατί δεν αποφασίζει η ίδια για τις αρμοδιότητές της, αλλά αυτές καθορίζονται με διεθνείς συνθήκες που συνάπτονται από τα κράτη-μέλη της (βλέπε παρακάτω Ευρωπαϊκοί Θεσμοί και Δίκαιο). Τον τελευταίο λόγο για το τι μπορεί και τι δεν μπορεί να κάνει η Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν τα κράτη-μέλη της. Πολίτευμα είναι ο τρόπος με τον οποίο οργανώνεται η κρατική εξουσία. Τα πολιτεύματα διακρίνονται ‒με κριτήριο το αν την εξουσία ασκεί ένα ή περισσότερα πρόσωπα ή αντιθέτως ο λαός‒ σε μοναρχικά, αυταρχικά (στρατιωτικές δικτατορίες) και δημοκρατικά.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTk1OTAxMA==